Current Affairs 05 October 2026 - Chalu Ghadamodi
स्पर्धा परीक्षा आणि भरती परीक्षांच्या तयारीसाठी 5 ऑक्टोबर 2026 रोजीच्या महत्त्वाच्या राष्ट्रीय, आर्थिक, विज्ञान-तंत्रज्ञान आणि इतर चालू घडामोडी येथे संक्षिप्त स्वरूपात दिल्या आहेत.
Current Affairs 05 October 2026
1) The International Space Station (ISS) is a modular space station currently in low Earth orbit that has been inhabited continuously since November 2000. There is talk it will win the 2026 Nobel Peace Prize. The Norwegian Nobel Committee will announce the winner in Oslo on October 9, 2026.
आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानक (ISS) हे पृथ्वीच्या निम्न कक्षेत असलेले एक मॉड्यूलर अंतराळ स्थानक आहे, जिथे नोव्हेंबर 2000 पासून सतत मानवी वास्तव्य राहिले आहे. या स्थानकाला 2026 चे नोबेल शांतता पारितोषिक मिळण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. नॉर्वेजियन नोबेल समिती 9 ऑक्टोबर 2026 रोजी ओस्लो येथे विजेत्याची घोषणा करेल.
2) The conversion of Lahori Gate Haveli into the Shahjahanabad Museum and Interpretation Center in Old Delhi has been approved by the Municipal Corporation of Delhi. The Indira Gandhi National Center for the Arts has given an in-principle approval for the museum project and the restored haveli will be a public heritage space at Khari Baoli in Vasudev Captain Chowk.
दिल्ली महानगरपालिकेने जुन्या दिल्लीतील ‘लाहोरी गेट हवेली’चे ‘शाहजहानाबाद संग्रहालय आणि इंटरप्रिटेशन सेंटर’मध्ये रूपांतर करण्यास मंजुरी दिली आहे. ‘इंदिरा गांधी नॅशनल सेंटर फॉर द आर्ट्स’ने या संग्रहालय प्रकल्पाला तत्त्वतः मंजुरी दिली असून, नूतनीकरण केलेली ही हवेली वासुदेव कॅप्टन चौक (खारी बावली) येथे एक सार्वजनिक वारसा स्थळ म्हणून विकसित केली जाईल..
3) UltraTech Cement Limited became the first Indian cement company to cross 2 gigawatts of green energy capacity for captive use on October 5, 2026. The cumulative installed capacity of green energy stood at 2,024 MW, comprising 1,580 MW from renewable energy sources and 444 MW from Waste Heat Recovery Systems.
5 ऑक्टोबर 2026 रोजी, ‘कॅप्चर युज’साठी (स्व-वापरासाठी) 2 गिगावॅटहून अधिक हरित ऊर्जा क्षमता गाठणारी ‘अल्ट्राटेक सिमेंट लिमिटेड’ ही पहिली भारतीय सिमेंट कंपनी ठरली. हरित ऊर्जेची एकूण स्थापित क्षमता 2,024 मेगावॅट इतकी होती; यामध्ये नवीकरणीय ऊर्जा स्रोतांपासून मिळणाऱ्या 1,580 मेगावॅट क्षमतेचा आणि ‘वेस्ट हीट रिकव्हरी सिस्टिम्स’पासून (औद्योगिक प्रक्रियेतील वाया जाणाऱ्या उष्णतेपासून ऊर्जा निर्मिती करणाऱ्या प्रणाली) मिळणाऱ्या 444 मेगावॅट क्षमतेचा समावेश होता.
4) Andhra Pradesh on 4 October 2026 launched India’s first pilot housing project using 3D concrete printing technology. The project covers 177 houses at Burripalem and Obulnayudupalem villages of Tenali Mandal in Guntur district under Pradhan Mantri Awas Yojana-Gramin (PMAY-G) 2.0.
आंध्र प्रदेशने 4 ऑक्टोबर 2026 रोजी 3डी (3D) काँक्रीट प्रिंटिंग तंत्रज्ञानाचा वापर करून भारतातील पहिला प्रायोगिक गृहनिर्माण प्रकल्प सुरू केला. ‘प्रधानमंत्री आवास योजना-ग्रामीण (PMAY-G) 2,0’ अंतर्गत राबवल्या जाणाऱ्या या प्रकल्पात गुंटूर जिल्ह्यातील तेनाली मंडळातील बुर्रीपालेम आणि ओबुलनायुडुपालेम या गावांमध्ये 177 घरांचा समावेश आहे.
5) Sanjay Kumar, Director (Marketing) of GAIL (India) Ltd, has been appointed as the next Managing Director and Chief Executive Officer of Petronet LNG Ltd. His five-year term will begin on May 13, 2027, after the extended term of the existing CEO A K Singh, on May 12, 2027.
गेल (इंडिया) लिमिटेडचे संचालक (विपणन) संजय कुमार यांची पेट्रोनेट एलएनजी लिमिटेडचे पुढील व्यवस्थापकीय संचालक आणि मुख्य कार्यकारी अधिकारी म्हणून नियुक्ती करण्यात आली आहे. विद्यमान मुख्य कार्यकारी अधिकारी ए. के. सिंग यांचा विस्तारित कार्यकाळ 12 मे 2027 रोजी संपल्यानंतर, 13 मे 2027 पासून संजय कुमार यांचा पाच वर्षांचा कार्यकाळ सुरू होईल.
6) Indian Railroads has introduced AI-based systems, speed restrictions and measures to deter animals on vulnerable stretches of railroad lines to reduce elephant-train collisions. The Northeast Frontier Railroad (NFR) rescued 255 elephants from January to September 2026 in its Alipurduar, Lumding, Tinsukia and Rangiya divisions.
भारतीय रेल्वेने हत्ती आणि रेल्वेगाड्या यांच्यातील धडक टाळण्यासाठी, रेल्वे मार्गावरील संवेदनशील पट्ट्यांवर ‘एआय’ (AI) आधारित प्रणाली, वेग-मर्यादा आणि प्राण्यांना दूर ठेवण्यासाठी विविध उपाययोजना लागू केल्या आहेत. ‘नॉर्थईस्ट फ्रंटियर रेल्वे’ने (NFR) जानेवारी ते सप्टेंबर 2026 या कालावधीत आपल्या अलिपूरद्वार, लुमडिंग, तिनसुकिया आणि रंगिया विभागांमध्ये 255 हत्तींची सुटका केली.
7) India finished its wrestling campaign at the Aichi-Nagoya 2026 Asian Games in Japan with six medals including two gold, two silver and two bronze. It was India’s best performance in wrestling at the Asian Games since Jakarta 1962, when the country had won 12 medals, including three gold.
जपानमधील आयची-नागोया 2026 आशियाई क्रीडा स्पर्धेत भारताने दोन सुवर्ण, दोन रौप्य आणि दोन कांस्य अशा एकूण सहा पदकांसह आपली कुस्तीतील मोहीम पूर्ण केली. 1962 च्या जकार्ता आशियाई क्रीडा स्पर्धेनंतरची (जिथे भारताने तीन सुवर्णपदकांसह एकूण 12 पदके जिंकली होती) कुस्तीमधील ही भारताची सर्वोत्तम कामगिरी ठरली.
8) On 4 October 2026, the United States announced a new “Super Intelligence Force” task force, to coordinate the federal government’s response to artificial intelligence. The task force is chaired by the Director of National Intelligence, Jay Clayton, also known as the “AI Czar” or “SI Czar.”
4 ऑक्टोबर 2026 रोजी, युनायटेड स्टेट्सने कृत्रिम बुद्धिमत्तेला फेडरल सरकारच्या प्रतिसादात समन्वय साधण्यासाठी नवीन “सुपर इंटेलिजन्स फोर्स” टास्क फोर्सची घोषणा केली. टास्क फोर्सचे अध्यक्ष नॅशनल इंटेलिजन्सचे संचालक जे क्लेटन आहेत, ज्यांना “एआय झार” किंवा “एसआय झार” असेही म्हणतात.